Kén Cá Chọn Canh – bài biên đạo dân gian Việt Nam hiện đại của thầy Biệt Dị

Trong những tác phẩm của thầy Biệt Dị, có bài đi vào chiều sâu tâm lý, có bài đậm màu sắc sân khấu, có bài mang tinh thần dân gian Việt Nam hiện đại rất rõ. “Kén Cá Chọn Canh” là một tác phẩm như thế.

Ngay từ tên gọi, bài múa đã gợi ra một tinh thần vui tươi, duyên dáng, có chút hóm hỉnh, có chút nữ tính, và rất gần với cảm thức dân gian. Nhưng dưới cách dàn dựng của thầy Biệt Dị, “Kén Cá Chọn Canh” không chỉ dừng lại ở sự dễ thương bề mặt. Tác phẩm trở thành một bài biên đạo nhóm có cá tính, có cấu trúc, có tinh thần riêng, và đặc biệt phù hợp để tôn lên màu sắc của những học viên đang đi trên hành trình chinh phục đam mê múa.

Một tác phẩm tốt nghiệp mang tinh thần dân gian hiện đại

Theo tinh thần chia sẻ đi kèm tác phẩm, “Kén Cá Chọn Canh” là bài múa tốt nghiệp của nhóm học viên Ngũ Long Công Chúa, được thầy Biệt Dị biên đạo và dàn dựng theo lối đội nhóm, với các kỹ thuật tương tác bổ trợ cho nhau.

Điều này rất quan trọng, bởi một bài múa nhóm đẹp không chỉ nằm ở việc mỗi người làm đúng động tác. Nó nằm ở cách cả nhóm biết hỗ trợ nhau, biết giữ bố cục, biết tạo hình và giữ năng lượng chung của bài. Với biên đạo thầy Biệt Dị, yếu tố nhóm không làm mờ cá tính từng người, mà ngược lại, trở thành một cách để từng học viên được hiện lên rõ hơn trong tổng thể.

Chính vì vậy, “Kén Cá Chọn Canh” không chỉ là một bài dân gian hiện đại mang tính trình diễn. Nó còn là một cột mốc đẹp trong hành trình học múa của học viên: từ những người bắt đầu với đam mê, bỡ ngỡ, từ con số 0, đến lúc có thể cùng nhau hoàn thành một tác phẩm tròn trịa, chỉn chu và có sức sống sân khấu.

Biên đạo thầy Biệt Dị và cách làm mới chất dân gian bằng năng lượng trẻ

Một trong những điểm dễ nhận ra ở “Kén Cá Chọn Canh” là màu sắc rất tươi. Tác phẩm không mang vẻ nặng nề hay cầu kỳ quá mức. Ngược lại, bài múa có cảm giác trẻ, sáng, dí dỏm, nữ tính và rất có duyên.

Nhưng chính sự “có duyên” đó lại không hề đơn giản.

Để dựng được một bài múa mang chất dân gian hiện đại mà vẫn giữ được độ gọn, độ duyên, độ sáng sân khấu và cá tính của từng người biểu diễn, người biên đạo cần kiểm soát rất rõ:

• nhịp bài
• độ tương tác của đội hình
• màu sắc chuyển động
• tinh thần hình tượng
• và mức độ đồng đều giữa các học viên

Ở đây, thầy Biệt Dị cho thấy rõ thế mạnh trong việc dàn dựng nhóm: biến một bài múa thành không gian để nhiều người cùng tỏa sáng, nhưng vẫn giữ được một đường dây thẩm mỹ nhất quán.

Đó cũng là điểm rất rõ trong phong cách thầy Biệt Dị: không dựng nhóm theo hướng ai cũng giống nhau hoàn toàn, mà luôn cố gắng để mỗi người vẫn giữ được màu sắc riêng trong một tổng thể hài hòa.

Kén Cá Chọn Canh không chỉ là một bài múa vui, mà còn là bài về cá tính

Một điều đáng quý ở những bài biên đạo nhóm là khi chúng không biến học viên thành những bản sao. Và “Kén Cá Chọn Canh” là một ví dụ đẹp cho điều đó.

Theo tinh thần chia sẻ đi kèm tác phẩm, bài múa không chỉ truyền tải nội dung thông qua bố cục hay kỹ thuật, mà còn đi qua cá tính, màu sắc riêng của mỗi người. Đây là điều rất đáng chú ý.

Bởi trong nhiều lớp học, học viên thường sợ nhất cảm giác mình bị chìm, bị mờ, bị trở thành một người đứng trong đội hình mà không có tiếng nói riêng. Nhưng với biên đạo thầy Biệt Dị, đội hình không phải để xóa đi bản sắc. Đội hình là nơi bản sắc cá nhân được đặt vào đúng vị trí để cùng nhau tạo nên một tổng thể đẹp hơn.

Chính điều đó làm “Kén Cá Chọn Canh” có sức sống.
Bài múa vừa có tinh thần tập thể, vừa có nét riêng.
Vừa có bố cục nhóm, vừa có cá tính cá nhân.
Vừa có chất dân gian hiện đại, vừa có hơi thở rất trẻ.

Một bài múa được hoàn thành trong điều kiện không dễ dàng

Một lớp nghĩa khác làm tác phẩm này trở nên đáng nhớ nằm ở chính quá trình thực hiện. Bài múa được quay vào đúng thời điểm gió đông đầu mùa, sương mù, trời lạnh, trong khi trang phục biểu diễn khá mỏng. Trong hoàn cảnh ấy, cả nhóm vẫn hoàn thành trọn vẹn tác phẩm bằng sự quyết tâm và nỗ lực.

Chi tiết này làm cho “Kén Cá Chọn Canh” không chỉ là một bài múa thành phẩm đẹp mắt. Nó còn là kết quả của sự nghiêm túc, bền bỉ, và tinh thần dám làm đến cùng.

Đó cũng là một điểm rất đúng với những gì thầy Biệt Dị thường xây trong hành trình học múa: cái đẹp không phải lúc nào cũng đến trong điều kiện hoàn hảo. Nhiều khi, cái đẹp đến từ việc làm hết sức mình trong hoàn cảnh chưa hoàn hảo, rồi nhìn lại và thấy mình đã đi được xa hơn mình tưởng.

Và như chính tinh thần chia sẻ đi kèm tác phẩm, “sự trọn vẹn” không nhất thiết là không có tiếc nuối, không có thiếu sót. Sự trọn vẹn đôi khi nằm ở việc đã dốc hết lòng và hoàn thành một điều bằng tất cả quyết tâm trong điều kiện thực tế mình có.

Dân gian hiện đại trong thế giới của thầy Biệt Dị

“Kén Cá Chọn Canh” là một ví dụ cho thấy dân gian hiện đại trong cách làm của thầy Biệt Dị không bị hiểu theo kiểu cũ. Đây không phải là sự lặp lại một hình ảnh dân gian quen thuộc. Mà là một cách làm mới tinh thần ấy bằng:

• bố cục nhóm
• năng lượng trẻ
• sắc thái duyên dáng
• tính trình diễn
• và sự tôn lên khí chất nữ tính của người biểu diễn

Trong tác phẩm này, dân gian không nặng tính minh họa. Nó trở thành một cảm hứng thẩm mỹ: vừa gần gũi, vừa mềm, vừa vui, vừa mang nét hồn nhiên và mong chờ rất riêng của nữ giới.

Chính vì vậy, “Kén Cá Chọn Canh” có thể được nhìn như một tác phẩm dân gian hiện đại rất hợp với sân khấu học viên: vừa đủ thẩm mỹ, vừa đủ gần, vừa đủ sáng để tạo niềm vui, nhưng vẫn có độ chỉn chu của một bài biên đạo thực sự.

Dấu ấn của thầy Biệt Dị trong bài biên đạo Kén Cá Chọn Canh

Nếu nhìn kỹ, bài múa này mang khá rõ những dấu ấn quen thuộc của thầy Biệt Dị:

• thích dàn dựng nhóm có tương tác
• chú ý đến bố cục thị giác
• quan tâm đến cá tính riêng của học viên
• không xem bài tốt nghiệp chỉ là một bài “cho xong”
• luôn cố gắng để tác phẩm có cảm xúc, có màu sắc và có tinh thần riêng

Đó là lý do “Kén Cá Chọn Canh” không chỉ là một bài múa nhóm vui mắt. Nó là một tác phẩm vừa đánh dấu tiến bộ của học viên, vừa cho thấy tư duy biên đạo nhóm của thầy Biệt Dị: tỉ mỉ, có tổ chức, có thẩm mỹ, và biết cách biến quá trình học thành một thành quả đủ đẹp để nhìn lại.

Một bài múa đẹp vì nó có sức sống

Điều khiến “Kén Cá Chọn Canh” dễ được yêu thích là vì nó có sức sống.
Không nặng nề.
Không gồng quá mức.
Không cố trở thành một thứ gì quá lớn.

Bài múa giữ được sự duyên dáng, vui tươi và hồn nhiên. Nhưng đằng sau đó vẫn là cả một quá trình làm việc, tập luyện, chịu lạnh, hoàn thiện và tin tưởng lẫn nhau để đi tới một sản phẩm cuối cùng.

Và đôi khi, đó chính là vẻ đẹp đáng quý nhất của một tác phẩm học viên:
không chỉ đẹp vì lên hình đẹp,
mà đẹp vì người ta nhìn thấy hành trình bên trong nó.

Theo dõi thêm các tác phẩm biên đạo của thầy Biệt Dị tại bietdidance.com

Nếu bạn yêu những bài múa mang màu sắc dân gian hiện đại, yêu các tác phẩm nhóm có sức sống, có cá tính và có dấu ấn dàn dựng rõ ràng, thì “Kén Cá Chọn Canh” là một tác phẩm rất đáng nhớ trong hành trình sáng tạo của thầy Biệt Dị.

Để xem thêm các bài biên đạo khác, các lớp học và hành trình nghệ thuật của thầy Biệt Dị, bạn có thể tiếp tục theo dõi tại bietdidance.com.

Bởi ở đó, mỗi bài múa không chỉ là một bài múa.
Mà còn là một cách để người học đi xa hơn với đam mê, và để vẻ đẹp riêng của họ được nhìn thấy rõ hơn trên sân khấu.